{"id":496,"date":"2022-10-18T19:22:37","date_gmt":"2022-10-18T19:22:37","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kadindostumarkalar.org\/yazilar\/ilham-veren-kadinlar\/ada-lovelace-ilk-bilgisayar-algoritmasini-gelistiren-kadin"},"modified":"2022-10-18T19:23:54","modified_gmt":"2022-10-18T19:23:54","slug":"ada-lovelace-ilk-bilgisayar-algoritmasini-gelistiren-kadin","status":"publish","type":"page","link":"","title":{"rendered":"ADA LOVELACE: \u0130LK B\u0130LG\u0130SAYAR ALGOR\u0130TMASINI GEL\u0130\u015eT\u0130REN KADIN"},"content":{"rendered":"Ada Lovelace, hen\u00fcz bilgisayar diye bir cihaz\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131 \u00e7a\u011fda ilk bilgisayar algoritmas\u0131n\u0131 geli\u015ftiren kad\u0131nd\u0131r.  10 Aral\u0131k 1815'te Augusta Ada Byron ismiyle do\u011fan Ada Lovelace , \u00fcnl\u00fc \u015fair Lord George Gordon Byron 'un k\u0131z\u0131yd\u0131. 1800'lerin ortalar\u0131nda, d\u00f6neminin ko\u015fullar\u0131na g\u00f6re s\u0131ra d\u0131\u015f\u0131 bir \u015fekilde yeti\u015ftirilen aristokrat bir k\u0131zd\u0131 Lovelace. Annesinin \u0131srar\u0131yla \u00f6zel \u00f6\u011fretmenlerden matematik ve fen bilimleri dersleri ald\u0131. O zamanlar kad\u0131nlar i\u00e7in bu e\u011fitimler s\u0131ra d\u0131\u015f\u0131yd\u0131 ve Birle\u015fik Krall\u0131k'\u0131n \u00fcniversitelerine k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131 kabul edilmiyordu.  Lovelace, erken ya\u015flardan itibaren say\u0131lar ve dil konusunda \u00f6zel bir yetenek g\u00f6stermeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Sosyal reformcu William Frend 'den; ailenin doktoru William King 'den ve \u0130sko\u00e7 astronom ve matematik\u00e7i ve ayn\u0131 zamanda Kraliyet Astronomi Toplulu\u011fu’na kabul edilen ilk kad\u0131nlardan olan Mary Somerville ’den dersler ald\u0131. Bu isimlerin hepsi kendi alanlar\u0131nda \u00e7ok \u00f6zel isimlerdi.  Ada hen\u00fcz 17 ya\u015f\u0131nda, bir matematik\u00e7i ve mucit olan Charles Babbage  ile tan\u0131\u015fma \u015fans\u0131 buldu. Lovelace, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde "bilgisayar\u0131n babas\u0131" olarak bilinen Babbage'\u0131n fikirlerine hayran kalm\u0131\u015ft\u0131. \u0130lk bilgisayar  olarak kabul edilen Analitik Motor , 19. y\u00fczy\u0131lda \u0130ngiliz mucit Charles Babbage taraf\u0131ndan tasarlanm\u0131\u015f ve k\u0131smi olarak in\u015fa edilmi\u015fti. Cihaz\u0131n yap\u0131m\u0131 i\u00e7in destek bulabilmek amac\u0131yla \u0130talya’ya giden Babbage orada \u0130talyan m\u00fchendis ve gelece\u011fin ba\u015fbakan\u0131 Luigi Menabrea ile bulu\u015ftu. Menabrea'y\u0131 Analitik Motor'un neler ba\u015farabilece\u011finin bir tasla\u011f\u0131n\u0131 yazmaya ikna etti. 1842'de Menabrea , bu konuyla ilgili Frans\u0131zca makalesini yay\u0131nlad\u0131.  Bir sonraki y\u0131l Lovelace, Menabrea'n\u0131n bu makalesinin \u0130ngilizceye \u00e7evirisini yay\u0131nlad\u0131. Bu \u00e7eviri, Lovelace'\u0131n fark etmeden bilgisayar programc\u0131l\u0131\u011f\u0131na ataca\u011f\u0131 ilk ad\u0131md\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc makaleye kendi notlar\u0131ndan binlerce kelime eklemi\u015fti. Lovelace'in orijinal makaleye ekledi\u011fi notlar\u0131, makalenin kendisinden \u00fc\u00e7 kat daha uzundu. B\u00f6ylece Lovelace, Analitik Motor'un kapsaml\u0131 bir matematiksel i\u015flemler dizisini ger\u00e7ekle\u015ftirebilece\u011fini fark etmi\u015fti. Bununla ilgili bir \u00f6rne\u011fi de notlar\u0131na ekledi: Bernoulli  say\u0131lar\u0131n\u0131n nas\u0131l hesaplanaca\u011f\u0131na y\u00f6nelik bir algoritma. Bu algoritma, bilgisayar tarih\u00e7ileri taraf\u0131ndan tarihin ilk bilgisayar program\u0131 olarak kabul edilir. Lovelace'in bilgisayar bilimine  katk\u0131lar\u0131 ne yaz\u0131k ki 1950'li y\u0131llarda ancak ke\u015ffedilebilmi\u015ftir. \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 ve fikirlerini i\u00e7eren notlar, B. V. Bowden  taraf\u0131ndan 1953'te "Faster Than Thought"ta yeniden yay\u0131nland\u0131. \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n k\u0131ymeti ancak \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra de\u011ferlendirilebildi. 1980 y\u0131l\u0131nda ABD Savunma Bakanl\u0131\u011f\u0131, yeni geli\u015ftirilen bir bilgisayar diline "Ada " ad\u0131n\u0131 verdi. Her y\u0131l Ekim ay\u0131n\u0131n ikinci Sal\u0131 g\u00fcn\u00fc, kad\u0131nlar\u0131n bilime, teknolojiye, m\u00fchendisli\u011fe  ve matemati\u011fe (STEM)  katk\u0131lar\u0131 Ada Lovelace G\u00fcn\u00fc  ad\u0131 alt\u0131nda kutlanmaktad\u0131r. 1998 den beri \u0130ngiliz Bilgisayar Toplulu\u011fu (British Computer Society ) onun ad\u0131nda bir \u00f6d\u00fcl vermektedir. 2008 y\u0131l\u0131nda ise bilgisayar bilimindeki kad\u0131n \u00f6\u011frenciler i\u00e7in onun ad\u0131nda y\u0131ll\u0131k bir yar\u0131\u015fma ba\u015flat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130ngiltere’de kad\u0131n \u00fcniversite \u00f6\u011frencileri i\u00e7in verilen y\u0131ll\u0131k konferans BCSWomen Lovelace Colloquium  ad\u0131n\u0131 Ada Lovelace’dan alm\u0131\u015ft\u0131r. ","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":496,"menu_order":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_links_to":"https:\/\/www.kadindostumarkalar.org\/yazilar\/ilham-veren-kadinlar\/ada-lovelace-ilk-bilgisayar-algoritmasini-gelistiren-kadin","_links_to_target":"https:\/\/www.kadindostumarkalar.org\/yazilar\/ilham-veren-kadinlar\/ada-lovelace-ilk-bilgisayar-algoritmasini-gelistiren-kadin"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kadindostumarkalar.org\/yazilar\/ilham-veren-kadinlar\/ada-lovelace-ilk-bilgisayar-algoritmasini-gelistiren-kadin"}],"collection":[{"href":"urlver"}],"about":[{"href":""}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadindostumarkalar.org\/yazilar\/ilham-veren-kadinlar\/ada-lovelace-ilk-bilgisayar-algoritmasini-gelistiren-kadin"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadindostumarkalar.org\/yazilar\/ilham-veren-kadinlar\/ada-lovelace-ilk-bilgisayar-algoritmasini-gelistiren-kadin"}],"version-history":[{"count":2811,"href":"https:\/\/www.kadindostumarkalar.org\/yazilar\/ilham-veren-kadinlar\/ada-lovelace-ilk-bilgisayar-algoritmasini-gelistiren-kadin"}],"predecessor-version":[{"id":496,"href":"https:\/\/www.kadindostumarkalar.org\/yazilar\/ilham-veren-kadinlar\/ada-lovelace-ilk-bilgisayar-algoritmasini-gelistiren-kadin"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kadindostumarkalar.org\/yazilar\/ilham-veren-kadinlar\/ada-lovelace-ilk-bilgisayar-algoritmasini-gelistiren-kadin"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kadindostumarkalar.org\/img\/blog\/ada-lovelace-ilk-bilgisayar-algoritmasini-gelistiren-kadin-0-95451.jpg"}],"curies":[{"name":".Net","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}